Phát lộ chỉ là cách nói về sự kiện một ấn phẩm của Viện Bảo tàng Lịch sử Việt Nam (VBTLSVN), công trình chào mừng Đại Lễ ngàn năm Thăng Long, đã tập hợp giới thiệu 85 Kim Bảo Ngọc Tỷ của Hoàng đế và vương hậu triều Nguyễn Việt Nam bàn giao cho chính quyền Cách mạng từ tháng 8 năm 1945.

Sự nghiệp của Lý Thái Tổ vô cùng vĩ đại, ông không chỉ sáng lập ra vương triều Lý, mà đã thiết kế tạo nên một kinh đô Thăng Long bền vững suốt nghìn năm. Đồng thời thông qua các chính sách đối nội, đối ngoại của mình, ông đã đặt cơ sở nền tảng cho toàn bộ quá trình phát triển vượt bậc của quốc gia Đại Việt, trở thành quốc gia thịnh đạt nhất ở Đông Nam Á thời bấy giờ.

Đối với Trần Nhân Tông và nước Đại Việt, con đường sinh tồn chính là phát triển tiến về phía nam càng có thêm hậu thuẫn mạnh, trước áp lực thường xuyên của thế lực phương Bắc. Hai đối sách còn lại của Trần Nhân Tông theo hai chiều Nam-Bắc tỏ ra phù hợp, và đã được các triều đại kế tiếp noi theo, tạo nên một quốc gia hùng mạnh, vững vàng, hòa hiếu, đất đai rộng mở suốt tiến trình lịch sử 700 năm sau đó.

Nguyên tắc vì dân của Trần Nhân Tông thật giản dị: Bộ máy cai trị càng ít, quan lại ít phải điều hành là điều vì dân hiệu quả nhất, thiết thực nhất.

Sáng sớm tinh mơ, khi sương còn đọng trên lá cây, chủ nhân dậy sớm ra vườn hái một số hoa chè hàm tiếu và mới nở, bỏ ngay vào cái bình tích có hình tròn nhỏ, bằng đất nung, xách ở tay. Hái vừa đủ, ông lão yên lặng xách bình vào nhà, chế ngay nước sôi nấu trong cái ấm “đột đột” -- tên tục của làng Phước Tích -- đặt trên lò than vừa đến độ sôi già, để một chốc. Ông lão bình thản, nhẹ nhàng rót ra chén... Ly kỳ thay! Mùi thơm như tan trong chất nước màu xanh lục nhạt.

"Ở trong chùa, ăn cũng là một phương pháp điều dưỡng thân tâm và đồng thời cũng là một khóa tu như khóa tụng kinh hay ngồi thiền. Đặc biệt ở Việt Nam trong ba tháng an cư, có thời Quá đường thật là đạo vị và có ý nghĩa. Khi ăn, người thực tập tu có thể tăng trưởng sự giác tĩnh, tự giác và nhiếp tâm quán chiếu."

Tìm hiểu lịch sử Việt Nam không ai có thể phủ nhận được vai trò quan trọng của Phật giáo trong việc xây dựng các triều đại phong kiến tự chủ đầu tiên Ngô, Đinh, Tiền Lê. Nhưng phải đợi đến thời điểm Lý Công Uẩn bước lên ngai vàng và sau đó dời đô về Thăng Long thì mới thực sự xây dựng được một triều đại quân chủ Phật giáo thành công.

Đạo Phật và Phật tử trả lời thế nào câu nói thời danh: “Tôn giáo là thuốc phiện của nhân dân”(1)? Theo tôi, Phật đã từng chỉ dẫn cho chúng ta cách trả lời: Kinh Phạm Võng (Brahmajàla) kể lại câu chuyện thầy ngoại đạo Suppiyo công kích mạnh mẽ Phật, Pháp, Tăng còn học trò của Suppiyo là Brahmadath thì trái lại, tán dương Phật, Pháp, Tăng hết lời. Tăng chúng đem chuyện này hỏi Phật, Phật khuyên:

Hiện nay có nhiều người tin Phật, đi chùa, tụng kinh, lễ sám cũng đã lâu, nhưng đôi lúc còn đi cúng vái cầu thần, cầu chúa cầu trời, cầu cô cầu cậu, mong sự cảm ứng như mình mong muốn từ thế giới siêu hình. Tại sao tin Phật mà vẫn còn tin dị đoan như thế, chính là do người Phật tử tin Phật lại xem Phật như một thần linh để đến cầu xin. Đó cũng là do người tin Phật mà thiếu học Phật và tu học theo lời đức Phật dạy.